Add Your Heading Text Here

Shumë gra nuk e quajnë «sulm» atë që u ndodhi sepse nuk pati goditje: ishte këmbëngulje, frikë, një kërcënim i fshehur ose ndjesia se nuk kishte rrugëdalje tjetër. Ligji spanjoll ndryshoi pikërisht për t’i mbrojtur këto situata. Këtu ju shpjegojmë çfarë thotë sot Kodi Penal, cilat sjellje janë vepër penale dhe si ta hidhni hapin e kallëzimit.

Pëlqimi: çelësi që nga Ligji Organik 10/2022

Ligji Organik 10/2022 për garantimin e plotë të lirisë seksuale (i njohur si ligji «vetëm po do të thotë po», solo sí es sí) reformoi veprat penale seksuale, në fuqi që nga 7 tetori 2022. Ndryshimi i tij kryesor ishte vendosja e pëlqimit në qendër. Neni 178.1 i Kodit Penal thotë se do të konsiderohet se ka pëlqim vetëm kur ai është shprehur lirisht nëpërmjet veprimeve që, duke pasur parasysh rrethanat e rastit, shprehin qartë vullnetin e personit.

Kjo do të thotë se heshtja, pasiviteti ose mosrezistenca nuk barazohen me një «po». Dhe se një pëlqim i marrë me presion, shantazh ose frikë nuk është pëlqim i lirë.

Ligji eliminoi gjithashtu dallimin e vjetër midis «abuzimit» dhe «sulmit» seksual: sot çdo akt seksual pa pëlqim është sulm seksual. Ligji Organik 4/2023 më pas korrigjoi dënimet dhe rifilloi t’i dënojë më ashpër rastet kur ka dhunë ose frikësim.

Cilat sjellje janë vepër penale

Sulmi seksual (nenet 178 deri 180 CP)

Konsiderohen në çdo rast sulm seksual aktet seksuale të kryera me dhunë, frikësim, abuzim me një pozitë epërsie ose cenueshmërie, ndaj personave pa ndjenja ose me vullnet të asgjësuar (neni 178.2). Shumë «shtrëngime seksuale» përfshihen këtu: kërcënimi për të shpërndarë foto intime, për të dëmtuar dikë, për humbjen e punës ose të banesës, ose përfitimi nga fakti që viktima varet ekonomikisht nga agresori. Nëse kërcënimi konsiston në shpërndarjen e imazheve intime, ju intereson edhe artikulli ynë për revenge porn dhe dhunën me bazë gjinore në rrjetet sociale.

Dënimet rriten (neni 180) nëse ka rrethana rënduese, ndër to që viktima është ose ka qenë bashkëshorte ose partnere e agresorit, edhe pa bashkëjetesë; që veprojnë dy ose më shumë persona; që viktima është veçanërisht e cenueshme; ose që vullneti i saj është asgjësuar me droga ose medikamente (i ashtuquajturi nënshtrim kimik).

Ngacmimi seksual (neni 184 CP)

E kryen ai që kërkon favore seksuale, për vete ose për një tjetër, në kuadër të një marrëdhënieje pune, mësimore, shërbimi ose të ngjashme, të vazhdueshme ose të zakonshme, duke i shkaktuar viktimës një situatë objektivisht dhe rëndë frikësuese, armiqësore ose poshtëruese. Dënimi është burgim nga gjashtë deri në dymbëdhjetë muaj ose gjobë, plus ndalim i ushtrimit të profesionit. Nëse autori përfiton nga epërsia e tij hierarkike ose paralajmëron një dëm («nëse nuk pranon, nuk ta rinovoj kontratën»), dënimi rritet në një deri në dy vjet burgim.

Ngacmimi me konotacion seksual (neni 173.4 CP)

Që nga Ligji Organik 10/2022 është gjithashtu vepër penale, edhe pse e lehtë, t’i drejtohesh një personi tjetër me shprehje, sjellje ose propozime me karakter seksual që i krijojnë një situatë objektivisht poshtëruese, armiqësore ose frikësuese, pa arritur të përbëjë një vepër më të rëndë. Kjo njihet si ngacmim në rrugë. Ndiqet vetëm nëse viktima bën kallëzim.

Cila gjykatë e heton që nga 3 tetori 2025

Ligji Organik 1/2025 i shndërroi ish-Gjykatat e Dhunës ndaj Gruas në Seksione të Dhunës ndaj Gruas të Gjykatave të Shkallës së Parë (Secciones de Violencia sobre la Mujer de los Tribunales de Instancia). Që nga 3 tetori 2025, këto Seksione hetojnë gjithashtu veprat penale kundër lirisë seksuale, gjymtimin gjenital femëror, martesën e detyruar, ngacmimin me konotacion seksual dhe trafikimin për qëllime shfrytëzimi seksual kur viktima është grua, edhe nëse agresori është një i panjohur, një koleg pune ose një shef (neni 89.5.h i Ligjit Organik të Pushtetit Gjyqësor).

Në Alicante, pra, çështjen do ta hetojë Seksioni i Dhunës ndaj Gruas i Gjykatës së Shkallës së Parë të Alicantes ose ai i rrethit gjyqësor ku ndodhën faktet. Këto Seksione janë të specializuara dhe zakonisht kanë zyra ndihme për viktimat dhe protokolle për të shmangur që ju të duhet ta përsërisni rrëfimin tuaj disa herë.

Ka një nuancë nëse viktima është e mitur: sipas Raportit vjetor 2026 të Prokurorisë së Përgjithshme të Shtetit, Gjykata Supreme ka interpretuar se, përveç rastit kur e mitura është ose ka qenë partnere e agresorit ose faktet ndodhin së bashku me dhunë me bazë gjinore ndaj nënës së saj, kompetenca u takon Seksioneve të Dhunës ndaj Fëmijëve dhe Adoleshentëve ose, aty ku ato ende nuk ekzistojnë, Seksioneve të Hetimit.

Si të kallëzoni një shtrëngim seksual hap pas hapi

1. Vihuni në siguri. Nëse jeni në rrezik, telefononi 112 ose 091 (Policia Kombëtare) ose 062 (Garda Civile).
2. Nëse ka pasur kontakt fizik së fundmi, shkoni në spital para se të bëni dush ose të ndërroni rrobat, nëse mundeni. Marrja e mostrave biologjike dhe e provave të tjera, me pëlqimin tuaj, nuk kushtëzohet nga bërja e kallëzimit (neni 48.2 i Ligjit Organik 10/2022): ato ruhen me zinxhir ruajtjeje në rast se vendosni të bëni kallëzim më vonë.
3. Ruani provat: mesazhe me presione ose kërcënime, audio, emaile, pamje ekrani me datë dhe emrin e dërguesit, emrat e dëshmitarëve dhe çdo të dhënë për vendin (kamera, fatura, vendndodhje). Më shumë detaje gjeni në udhëzuesin tonë të provave.
4. Paraqisni kallëzimin në komisariatin e policisë (në Policinë Kombëtare, Njësitë e Ndihmës për Familjen dhe Gruan, UFAM), në postin e Gardës Civile, te gjykatësi i kujdestarisë ose para Prokurorisë. Mund të shkoni e shoqëruar.
5. Kërkoni ndihmë ligjore. Gratë viktima të veprave penale kundër lirisë seksuale ose të ngacmimit me konotacion seksual kanë të drejtë për ndihmë juridike falas pavarësisht nga të ardhurat e tyre (neni 2.h i Ligjit 1/1996). Të kesh avokate që në fillim lejon të kërkohen masa mbrojtjeje dhe të paraqiteni si palë akuzuese private (acusación particular).
6. Kërkoni mbrojtje nëse ju nevojitet: urdhër ndalimi afrimi, ndalim komunikimi ose urdhër mbrojtjeje.

Nëse keni nevojë për mbështetje para se të vendosni, në Komunitetin Valencian Qendra e Krizës 24 Orë (Centro de Crisis 24 horas) e Generalitat ndihmon falas gratë viktima të dhunës seksuale jashtë çiftit, edhe nëse faktet kanë ndodhur kohë më parë, në numrin 900 22 00 22. Në Alicante ndodhet në calle General Pintós, 21. Edhe numri 016 ofron ndihmë për të gjitha format e dhunës ndaj grave.

Afatet e parashkrimit

Megjithëse ideale është të bëni kallëzim sa më shpejt, për shkak të provave, këto vepra penale nuk parashkruhen menjëherë. Afati varet nga dënimi maksimal (neni 131 CP):

Nëse viktima ishte e mitur, afati për veprat penale kundër lirisë seksuale nuk fillon të llogaritet derisa ajo të mbushë 35 vjeç (neni 132.1 CP, pas Ligjit Organik 8/2021).

Për ndjekjen e sulmeve dhe të ngacmimit seksual nevojitet kallëzimi i viktimës, i përfaqësuesit të saj ligjor ose kërkesë-padi (querella) e Prokurorisë; nëse viktima është e mitur ose person me aftësi të kufizuara që ka nevojë për mbrojtje të veçantë, mjafton kallëzimi i Prokurorit. Pasi procesi ka filluar, falja nga viktima nuk e shuan atë (neni 191 CP).

Pyetje të shpeshta

A është vepër penale nëse në fund thashë po nga frika ose presioni?

Mund të jetë. Për Kodin Penal ka pëlqim vetëm kur ai shprehet lirisht dhe qartë (neni 178.1). Një «po» e nxjerrë me kërcënime, shantazh, frikësim ose duke përfituar nga një pozitë epërsie ose cenueshmërie nuk është e lirë, dhe akti mund të përbëjë sulm seksual. Çdo rast varet nga rrethanat dhe nga provat në dispozicion, prandaj është mirë t’ia tregoni një avokateje të specializuar.

A mund të kryejë partneri im një sulm seksual ndaj meje?

Po. Të jesh e martuar ose në një marrëdhënie nuk nënkupton pëlqim për asnjë akt seksual. Neni 180 i Kodit Penal e rëndon dënimin kur viktima është ose ka qenë bashkëshorte ose partnere e agresorit, edhe pa bashkëjetesë. Këto fakte i heton Seksioni i Dhunës ndaj Gruas dhe mund të shoqërohen me një urdhër mbrojtjeje.

Sa kohë kam për të kallëzuar një sulm seksual?

Varet nga vepra penale: një vit për ngacmimin me konotacion seksual, pesë vjet për ngacmimin seksual dhe sulmin seksual të thjeshtë, dhe nga dhjetë deri në njëzet vjet për sulmet e rënduara dhe përdhunimet. Nëse ishit e mitur, afati fillon të llogaritet kur mbushni 35 vjeç. Megjithatë, kallëzimi i shpejtë e lehtëson ruajtjen e provave si mostrat biologjike, kamerat ose mesazhet.

Çfarë dallimi ka midis ngacmimit seksual dhe sulmit seksual?

Ngacmimi seksual (neni 184 CP) konsiston në kërkimin e favoreve seksuale në punë, në arsim ose në një marrëdhënie shërbimi, duke krijuar një klimë rëndë frikësuese, armiqësore ose poshtëruese, edhe nëse nuk arrihet kontakt. Sulmi seksual (nenet 178 deri 180) është çdo akt seksual i kryer pa pëlqim. Nëse ngacmimi përfundon në një akt seksual pa pëlqim, do të ketë sulm seksual.

Të tregosh atë që të ka ndodhur është e vështirë, dhe nuk keni pse ta bëni vetëm. Celeste Pérez Bleda i shoqëron gratë viktima gjatë gjithë procesit në shërbimin e saj për veprat penale të dhunës seksuale, dhe mund të njiheni edhe me qasjen e saj në mbrojtjen e gruas viktimë e dhunës me bazë gjinore. Nëse keni nevojë të flisni tani, telefononi 607 449 491, në dispozicion 24 orë.